رصد اخبار تاریخی هفته

پیشینه – رضا صفری

رصد اخبار تاریخی هفته

۱- نشست علمی «نقد و بررسی تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی» با حضور جمعی از اساتید و پژوهشگران برجسته این حوزه در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شد.

در این نشست علمی که به مناسبت دهه مبارک فجر برگزار شد، دکتر جواد منصوری و رحیم نیکبخت از مرکز اسناد انقلاب اسلامی، حجت‌ الاسلام سعید فخرزاده، مدیر تاریخ شفاهی دفتر ادبیات انقلاب اسلامی، دکتر یعقوب توکلی، علیرضا کمره ای، دکتر علیرضا ملائی از پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و اساتید و پژوهشگران این حوزه حضور داشتند و در رابطه با تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی و وضعیت نشر کتب این حوزه به بحث و تبادل نظر پرداختند.

این نشست، از ساعت ۹ تا ۱۲ سه شنبه  هفته گذشته در محل سالن اندیشه پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار گردید.

۲-نشست نقد و بررسی شعر انقلابی در ایران ؛۱۸ بهمن در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی

در این نشست علمی که به مناسبت دهه مبارک فجر برگزار شد، دکتر محمود اسعدی منتقد ادبی و عضو هیئت علمی دانشگاه تهران، دکتر پرویز عباسی داکانی شاعر، منتقد ادبی و استاد دانشگاه، آقای عبدالجبار کاکایی شاعر انقلاب، دکتر طاهره ایشانی عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، دکتر فاطمه راکعی، شاعر و پژوهشگر انقلاب و اساتید و پژوهشگران حوزه ادبیات انقلاب حضور خواهند داشت و در رابطه با وضعیت اشعار و شعرای انقلاب و پیوندی که این حوزه ادبی توانسته با انقلاب اسلامی برقرار کند، به بحث و تبادل نظر پرداختند.

شایان ذکر است که این نشست، ساعت ۱۰ الی ۱۲ چهارشنبه (۱۸ بهمن) در محل سالن اندیشه پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار گردید.

۳- سخنرانی؛تاریخ پزشکی ایران باستان

تاریخ پزشکی ایران باستان عنوان سخنرانی دکتر علی شهیدی است که ۱۶ بهمن از ساعت ۱۳ تا ۱۴:۳۰ در سالن اندیشه پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار گردید.

دکتر شهیدی در این سخنرانی به کلیات تاریخ پزشکی ایران باستان،پرسش های بنیادی،پیش نیاز ها و منابع آن و نیز به تعریف پزشکی،طبقه بندی و شاخه های آن در ایران باستان پرداخت.این گفتار بر گرفته از رساله دکتری سخنران،با عنوان «تاریخ و فلسه پزشکی ایران باستان بر پایه منابع ایرانی» است.

۴- بیش از ۲۵ هزارنسخه کتب چاپی با موضوع «انقلاب اسلامی ایران» درکتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی در دسترس محققان و پژوهشگران قرار دارد.

به گزارش روابط عمومی واموربین الملل سازمان کتابخانهٰ، موزه ها ومرکزاسنادآستان قدس رضوی، محمد مشایخی رئیس اداره کتابخانه عمومی این سازمان افزود: منابع اطلاعاتی مذکور شامل موضوعاتی چون: ریشه ها و زمینه های بروز انقلاب اسلامی ، نقش مردم ونهادهای علمی، آموزشی ومذهبی در پیروزی انقلاب ، گروه ها و احزاب موافق ومخالف سلطنت پهلوی، رجال سیاسی دوران انقلاب، وقایع مهم انقلاب درپایتخت وسایرشهرها ومناطق ایران، اثرات وبازتاب انقلاب درمنطقه، جهان اسلام وسایرکشورهای جهان، زندگینامه، خاطرات و اسناد شخصیت های بزرگ وتاثیرگذار درانقلاب، وقایع واتفاقات پس ازوقوع انقلاب ، تشکیل دولت موقت، تشکیل اولین مجلس شورا پس ازانقلاب، تشکیل نهادها وموسسات انقلابی و … می باشد که در این میان عناوینی چون: نقش علمای مشهد در انقلاب اسلامی- انقلاب اسلامی در سبزوار- روز شمار انقلاب اسلامی در قم ۱۳۴۰ – ‎۱۳۵۷ قیام ‎۱۵ خرداد به روایت اسناد ساواک در ۹ مجلد- مجموعه کتب رجال عصر پهلوی (۲۲ جلد) انقلاب اسلامی به روایت اسناد ساواک(۲۴ جلد)- انقلاب اسلامی (زمینه‌ها ـ چگونگی و چرایی) در ۵ مجلد- یاران امام به روایت اسناد ساواک(۴۳ جلد) صحیفه امام(۲۲ جلد) در جستجوی راه از کلام امام (۲۳ جلد) سیر مبارزات امام خمینی در آینه اسناد (۲۲ جلد) قابل ذکر می باشند.وی همچنین خاطرنشان ساخت: منابع مرجعی همچون فرهنگ واژه ها و شعارهای انقلاب ، روزشمار تاریخ انقلاب ، کتاب شناسی توصیفی انقلاب ، فهرست مقالات منتشره درباره انقلاب اسلامی به زبان انگلیسی ، فهرست مقالات مطبوعات ایران درباره انقلاب درنخستین دهه انقلاب اسلامی، فرهنگ وهنر درانقلاب اسلامی و… ازجمله آثارمهم دیگراین مجموعه ارزشمند بشمار می آیند.وی باذکراین که علاوه برکتب مذکور بیش از۱۰ هزارنسخه منابع اطلاعاتی پیرامون اندیشه ها ومبارزات امام خمینی(ره) ، سخن ها وپیام های تاریخی وزندگینامه شخصی وسیاسی ایشان درکتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی در دسترس مراجعان است افزود: بیش از۳۰۰ عنومان کتاب چاپی نیز درارتباط با انقلاب اسلامی ایران واندیشه های معمار کبیر انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی (ره) به زبان های عربی، انگلیسی ، فرانسه ، آلمانی، اردو و…. دراین مجموعه ارزشمند به چشم می خورد که برخی ازاین آثار اززبان فارسی به زبان های دیگر ترجمه شده وبرخی توسط اندیشمندان ومورخان سایرکشورها به رشته تحریر درآمده است که دراین میان نویسندگان غربی وجهان عرب تالیفات بیشتری نسبت به نویسندگان سایرکشورها داشته اند.وی همچنین به وجود صدها عنوان کتاب پیرامون انقلاب شکوهمند اسلامی ویژه گروه سنی دانش آموزان مقاطع مختلف تحصیلی درتالارهای نوجوانان وجوانان دختر وپسر کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی اشاره کردو گفت : مجموعه منابع اطلاعاتی مذکور ازناشران معتبری نظیر موسسه تنظیم ونشر آثارامام خمینی(ره) ، دفتر مطالعات وتدوین تاریخ معاصر، حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامیٰ ، دفترپژوهش های موسسه کیهان ، مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات و… تهیه وخریداری شده است.

۵- اسکن ۳۴ هزار نسخه خطی کتابخانه ملی به پایان رسید

دکتر اسحق صلاحی رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی که در جشن سی چهارمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی سخنرانی می کرد، با اشاره به نهضت اسکن نسخ خطی در کتابخانه ملی، از پایان اسکن ۳۴ هزار نسخه خطی موجود در کتابخانه ملی خبرداد.

۶- اسناد و عکس های کمیاب انقلاب اسلامی در کتابخانه ملی به نمایش گذاشته شد

نمایشگاهی از اسناد و عکس های مرتبط با تظاهرات و حوادث انقلاب اسلامی، در محوطه آبنمای کتابخانه ملی به نمایش گذاشته شد. به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، در این نمایشگاه که طی دهه مبارک فجر به نمایش درآمده است، حدود ۱۰۰ سند و عکس کمیاب از رویدادهای انقلاب اسلامی شامل راهپیمایی های اعتراض آمیز صورت گرفته در تهران و شهرستان ها، مبارزه رو در روی مردم با مزدوران رژیم پهلوی، دیدار و ملاقات شخصیت ها با امام خمینی (ره) و اسناد ساواک در زمینه های مرتبط در معرض دید عمومی گذاشته شده است.

۷-برگزاری نمایشگاه« انقلاب به روایت اسناد» در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی

روز شمار مطبوعات و اسناد ایام الله دهه فجر از مبارزات مردمی تا پیروزی انقلاب اسلامی درنمایشگاهی با عنوان «انقلاب اسلامی به روایت اسناد» شامل عکس، مطبوعات و کتاب دوران شکوهمند انقلاب اسلامی ایران که ‌ازتاریخ ۱۲تا ۲۴ بهمن ‌ماه ‌درمحل کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی برگزار شده درمعرض نمایش عموم قرار گرفته است. رئیس روابط عمومی و امور بین‌الملل سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی با بیان این مطلب گفت: دراین نمایشگاه که به مناسبت گرامی داشت پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی برگزار شده، تقویم روز شمار انقلاب اسلامی با نمایش تیتر روزنامه هایی که در سال ۱۳۵۷ چاپ و منتشرشده است در معرض دید عموم قرار گرفته است.

۸- سمینار بین المللی ایکا با موضوع آرشیوهای تجاری برگزار می شود

سمینار بین المللی شورای جهانی آرشیو(ایکا) با موضوع آرشیوهای تجاری و کاری در فروردین ۱۳۹۲ برابر با آوریل ۲۰۱۳ برگزار می شود.  به گزارش روابط عمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، این سمینار که به صورت سالانه برگزار می شود، به موضوع “بحران، اعتبار و تاریخ مشارکت: مقابله با درگیری آرشیوی بین علوم تاریخ و بازاریابی” می پردازد. علاقه مندان برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص سمینار می توانند با پست الکترونیکی alexander.bieri@roche.com در ارتباط باشند. 

گفتنی است این سمینار ۲۶ تا ۲۸ فروردین ۱۳۹۲ برابر با ۱۴ تا ۱۶ آوریل ۲۰۱۳ در شهر باسل سوئیس برگزار می شود. 

۹-پروژه سنخ شناسی تعامل روحانیت با نظام سیاسی در مرحله ارزیابی نهایی است.

حجت الاسلام و المسلمین معصومی پژوهشگر مرکز مطالعات اجتماعی از وضعیت پروژه سنخ شناسی تعامل روحانیت با نظام سیاسی خبر داد.

علی معصومی در تشریح این پروژه اظهار داشت: حکومت‌ها در تاریخ تشیع بعد از غیبت امام زمان ارواحنا فداه در تعامل با دین و رهبران دینی دارای مواضع متفاوت و بعضاً متضاد بوده‌اند. بالتبع در مقابل، مواضع علما و رهبران دینی در قبال حکومت‌ها نیز متفاوت و از فراز و نشیب‌های فراوان و عمیق برخوردار بوده است. «سنخ‌شناسی تعامل روحانیت با نظام سیاسی» نیز پروژه‌ای است که با هدف بررسی همین رابطه روحانیت و دولت به عنوان دو جزء از منظومه مکتب جامع اسلام، انجام شده است. پژوهشگر مرکز مطالعات فرهنگی و اجتماعی در پایان اظهار داشت: این پروژه از سال ۱۳۸۸ آغاز گردیده است  و به روش تلفیقیِ توصیفی و تحلیلی انجام شده و هم اکنون در مرحله ارزیابی نهایی است.

۱۰- مجموعه ای ارزشمند شامل ۱۷ عدد پاکت نامه کمیاب دوران قاجار با مهر سانسور پستی جذب گنجینه تمبر، اسکناس و سکّه موزه آستان قدس رضوی شد.

به گزارش روابط عمومی و امور بین الملل سازمان کتابخانه ها، موزه ها و مرکز اسناد آستان قدس رضوی، کارشناس تمبر و پژوهش های تمبرشناسی این سازمان با بیان این مطلب گفت:«هفده عدد پاکت نامه تمبردار کمیاب متعلق به دوران احمد شاه قاجار (۱۹۲۵-۱۹۰۹ م. /۱۳۰۴-۱۲۸۸ ه.ش) با مهرهای سانسور پستی در شهرهای مختلف ایران توسط گنجینه تمبر ، اسکناس و سکه موزه آستان قدس رضوی خریداری گردید.»

محمّدرضا شاهرودی زاده خاطرنشان کرد: «این مجموعه نفیس و کمیاب از تاریخچه پستی کشورمان که دربرگیرنده انواع مختلف مهرهای سانسور پستی قوای نظامی روس و انگلیس از سال ۱۹۱۷ تا ۱۹۲۱ میلادی در شهرهای قزوین، کازرون، همدان، بوشهر، تبریز، بندر انزلی، رشت و کرمانشاه است، یادآور روزهای تلخ اشغال ایران توسط این قوای اشغالگر در دوران جنگ جهانی اوّل و پس از آن می باشد.»

وی قدیمی ترین پاکت نامه این مجموعه را پاکت نامه‌ای با قدمت ۹۶ سال عنوان کرد و افزود: «روی این پاکت نامه، مهر سانسور بمبئی هندوستان PASSED CENSOR BOMBAY به رنگ بنفش، یک لیبل با مهر سانسور پستی نظامیان اشغالگر انگلیسی در جنگ جهانی اوّل OPENED BY CENSOR به رنگ قرمز و مهر بیضی شکل «در کازرون تفتیش شد» (مهر انقلابیون ملّت کازرون از اکتبر ۱۹۱۶ تا فوریه ۱۹۱۷) به رنگ بنفش ، یک قطعه تمبر هندوستان به ارزش ۲ آنا و ۶ پیسه به رنگ آبی از سری پستی جرج پنجم (زیر لیبل با مهر سانسور پستی انگلیس) با مهر پستی نامعلوم و سه مهر پستی از مبدأ (احتمالاً هندوستان) به مقصد اصفهان (تاریخ دریافت: ۲۱/۲/۱۹۱۷) از مسیر ابوشهر دیده می شود.

۱۱-تعامل شیعیان امامیه با دیگر مسلمانان در عصر حضور

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی(ایسکا)؛ پروژۀ «تعامل شیعیان امامیه با دیگر مسلمانان در عصر حضور» به قلم آقای سید عبدالله حسینی از پژوهشگران پژوهشکدۀ تاریخ و سیرۀ اهل بیت(ع) در حال انجام است و در مرحلۀ اصلاح نهایی قرار دارد. 

۱۲-جلد اول مجموعه مقالات کنگره امام مهدی و آینده جهان در حال انتشار است

حجت الاسلام و المسلمین رحیم کارگر دبیر علمی کنگره امام مهدی(عج) و آینده جهان از انتشار جلد اول مجموعه مقالات این کنگره در آینده نزدیک خبر داد.دبیر علمی این کنگره در مورد وضعیت بررسی مقالات اعلام کرد: در حال حاضر مقالات دریافتی در حال ارزیابی نهایی است و مقالات برگزیده شده برای ارائه در عراق انتخاب شده و صاحبان آنها جهت شرکت در کنگره دعوت خواهند شد و بقیه مقالات برگزیده نیز در مجموعه مقالات کنگره به چاپ خواهد رسید.

وی ادامه داد: از آنجایی که سطح علمی کنگره بالاست و رقابت علمی خوبی بین شرکت  کنندگان در جریان است، کارارزیابی و انتخاب نهایی مقالات با ظرافت و دقت بیشتری انجام می شود.عضو هیئت علمی پژوهشکده مهدویت افزود:جلد اول مجموعه مقالات کنگره با آثاری از نویسندگان زیر در حال چاپ و انتشار می باشد: احمد واعظی، مهدی فتلاوی،عباس انصاری، مهدی اکبر نژاد، محمد مهدی عاصفی، محمد الشوکی، محمد علی الحلو، حسین الهی نژاد، رحیم کارگر، نجم الدین طبسی، محمد هادی عبدخدایی.

ایشان درپایان از کسانی که مقاله خود را ارسال نکرده اند خواست هرچه سریعتر مقالات خود را به آدرس پست الکترونیک imammahdi@isca.ac.ir  ارسال نمایند.

۱۳-برپایی نمایشگاه عکس “وقایع بهمن ۵۷″ در سعدآباد

همزمان با دهه مبارک فجر نمایشگاه عکس “وقایع بهمن ۵۷″ در موزه اتومبیلهای سلطنتی سعدآباد برگزار شد.

 به گزارش روابط عمومی مجموعه سعدآباد،۱۸ قطعه از عکس های جوانان عکاس مربوط به وقایع و رویدادهای سالهای ۵۶ و ۵۷ در گالری موزه اتومبیلهای سلطنتی در معرض دید علاقه مندان قرار دارد.

 این نمایشگاه انعکاس اتحاد یکپارچه و مقاومت زنان و مردانی است که یکصدا خواهان استقلال آزادی و جمهوری اسلامی بوده و بدون هیچ چشمداشتی تلاش کردند تا شاهد طلوع آفتاب حقیقت به کشورشان باشند و به تعالی روح دست یابند.

 نمایشگاه مذکور تا پایان بهمن ماه دایر می باشد علاقمندان می توانند جهت بازدید همه روزه(به جز روزهای دوشنبه) از ساعت ۹ تا ۱۷ به موزه اتومبیلهای سلطنتی سعدآباد مراجعه نمایند.

۱۴-نشست علمی «اِرهاص و معجزه از منظر تاریخ»

پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با همکاری جامعه الزهراء(سلام الله علیها)و انجمن تاریخ حوزه نشست علمی «ارهاص و معجزه از منظر تاریخ» را در روز پنج شنبه ۱۹ بهمن برگزار کرد.

به گزارش واحد خبر روابط عمومی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، هدف از برگزاری این نشست پالایش روایات تاریخی از روایاتی است که به اثبات نرسیده و نمی رسد و همچنین بررسی معجزه به عنوان یک مقوله تاریخ، به این معنا که آیا این همه روایاتی که به عنوان ارهاص و معجزه نقل شده است قابل اثبات است؟

امکان وقوعی ارهاصات و معجزه و تطور روایات معجزه در طول تاریخ به عنوان محورهای این نشست علمی ذکر شده است. بنابر اعلام گروه تاریخ اسلام پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، روایات معجزه به عنوان یک داده تاریخی می تواند معرفت افزایی داشته باشد و در منابع امروز به عنوان یک برهان و حجت طرح شود یا حداقل می تواند به عنوان یک ظن موجب اعتماد اشخاصی قرار گیرد که اعتماد و اعتقاد آنان به دین زیاد گردد.

شایان ذکر است نشست یاد شده روز پنج شنبه ۱۹ بهمن از ساعت ۱۴٫۳۰ درمحل انجمن های علمی حوزه واقع در قم، بلوار جمهوری اسلامی، کوچه ۲، فرعی اول برگزار گردید.

۱۵-نقد کتاب »استبداد شرقی« نوشته کارل ویتفوگل و ترجمه دکتر محسن ثلاثی توسط گروه تاریخ و همکاری¬های میان رشته¬ای برگزار می¬شود.

موضوع اصلی کتاب مبانی نظام تولید آسیایی و پایه¬های قدرت تامه است. کتاب حاصل حدود سی سال مطالعات همه جانبه نویسنده در تاریخ تمدن¬های آسیایی، اینکاها و مایاست.

تکیه¬گاه نظری کتاب، آرای مارکس در باب مبانی نظام آسیایی است که نویسنده کوشیده با برداشتی بر وفق مشرب اکونومیستی، آن را با مطالعات و یافته¬های تازه باستان¬شناسی شرح و به حیطه¬های تازه¬ای بسط دهد.

 »استبداد شرقی« در ۸۵۰ صفحه، به تازگی توسط نشر ثالث به بازار کتاب عرضه شده است. این کتاب، با حضور اساتید گرامی، آقایان دکتر هاشم آقاجری و دکتر حسینعلی نوذری روز چهارشنبه۲۵ بهمن ماه در محل پژوهشکده تاریخ اسلام به بوته نقد گذاشته خواهد شد.

۱۶-مرمت و پاکسازی یکصد تابلو رنگ روغن در موزه هنرهای زیبا سعدآباد

به گزارش روابط عمومی مجموعه سعدآباد،بیش از یکصد تابلوی رنگ روغن ایرانی متعلق به دوران صفوی تا دوره قاجار و نیز تابلوهای رنگ روغن خارجی مربوط به قرون ۱۹ و۲۰ میلادی در موزه هنرهای زیبا در طرح مرمت و پاکسازی قرار گرفته و جهت بازدید مجدد عموم آماده می شود.

۱۷-جلسه نقد کتاب »اسطوره سفید: غرب و تاریخ« روز دوشنبه ۲۳ بهمن ماه توسط گروه روش¬شناسی و   تاریخ¬نگاری برگزار خواهد شد.

اسطوره سفید، اثر رابرت یانگ است که با ترجمه دکتر جلیل کریمی توسط پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی منتشر شده است.

رابرت یانگ در ویرایش نخست اسطوره سفید، جایگاه بنیادی تاریخ را با این پرسش که آیا در دوره پست مدرن باید این جایگاه را یک اسطوره غربی مسأله¬دار و غیرمتقن تلقی کنیم، به مبارزه طلبید. پرسش اصلی او این بود: آیا ممکن است تاریخی نوشت که از نقیصه اروپامداری مبرا باشد؟ اسطوره سفید با کاوش در تاریخِ «تاریخ» از هگل تا فوکو، نظریه سنتی تاریخ جهان را بازخوانی می¬کند، تاریخی که با آنچه جهان سوم نامیده می¬شود، به مثابه امری پیرامون غرب و روایت غرب برخورد می¬کند. یانگ بر آن است که پرسش¬های طرح شده درباره محدودیتهای دانش غربی را در آثار ادوارد سعید، گایا تری چاکراورتی اسپیواک و هومی بابا بررسی کند. به نظر یانگ، این متفکران درگیر پروژه استعمارزدایی از تاریخ واسازی غرب بوده¬اند. استراتژی براندازانه آنها، رابطه تاریخ با نظریه و سیاست با دانش را برجسته می¬کند.

جلسه نقد کتاب اسطوره سفید، ۲۳ بهمن ماه با حضور دکتر جلیل کریمی مترجم کتاب و دکتر ابراهیم توفیق جامعه¬شناس از ساعت ۱۷ تا ۱۹ در محل پژوهشکده تاریخ اسلام برگزار خواهد شد.


پاسخ دهید